Van regelgericht naar doelgericht werken met OW en Wkb

BouwenOmgevingswet 30 maart 2020

Door de komst van de Omgevingswet (OW) en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) gaat er heel veel veranderen binnen het VTH domein van gemeenten en Omgevingsdiensten. Waar nu de focus veelal ligt op het te nemen besluit voor een aangevraagde vergunning kan deze focus veel meer komen te liggen op het werken naar het te behalen doel waar de vergunning voor bedoeld is. Met de nadruk op ‘kan’ aangezien de Omgevingswet vooral een wet is waar je veel kúnt veranderen, maar niet veel hoeft te veranderen.

Punaises op de weg

Uiteraard krijgen we met de Omgevingswet te maken met nieuwe wetsartikelen, aangepaste processen en vaak kortere behandeltijd rondom het aanvragen van vergunningen, maar de winst van deze wet moeten we niet zoeken bij het verbeteren van onze kwaliteit als bandenplakkers, maar in het opruimen van de punaises op de weg. Wat ik hier bedoel is dat regels vaak een belemmering vormen om de doelen in de Omgevingsvisie te behalen.

Hoe vaak gebeurt het wel niet dat via een procedure moet worden afgeweken van het bestemmingsplan omdat de regels in dit plan het initiatief niet toelaten. In veruit de meeste van deze gevallen werken we hier ook aan mee. Bijvoorbeeld: een doel als ‘het worden van een energie neutrale gemeente in 2050’ is niet zo moeilijk in een visie op te schrijven, maar om dit doel in de praktijk te realiseren moet dit doel ook door vertaald zijn in het bestemmingsplan.

Focus naar gerealiseerde kwaliteit

Zo is dit eigenlijk ook met de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Hier verschuift de focus van de in de vergunningaanvraag beloofde kwaliteit, naar het verantwoording afleggen voor de gerealiseerde kwaliteit. Een opdrachtgever heeft namelijk niets aan een goede vergunning. Hij of zij heeft wel iets aan een goed gebouw. Dat deze verschuiving in focus niet zomaar is gerealiseerd mag duidelijk zijn. Het vraagt niet alleen om de invoering van een nieuwe wet, maar ook een transitie van het bevoegd gezag. Van: bevoegd gezag dat alles vastlegt in regels, naar: bevoegd gezag dat meer faciliteert en doelgericht meewerkt. Van raad, via college tot de werkvloer. Alleen als deze transitie echt goed wordt opgepakt gaan we het effect van de Omgevingswet en de Wkb optimaal ervaren.

Doel centraal

Als docent bij Geoplan staat in mijn cursussen dan ook altijd het doel van het beleid centraal. Wat is er nodig om het doel te halen dat je vanuit de visie hebt opgeschreven? Soms zijn dit regels, maar vaak ook niet. Wil jij ontdekken waar het doel kan worden bereikt zonder, of met andere regels? Schrijf je dan in voor de cursus Werken met de Omgevingswet binnen VTH.

Door: Wico Ankersmit, docent bij Geoplan en Algemeen directeur Vereniging Bouw- en Woningtoezicht Nederland

Bel mij terug

Heeft u vragen en wilt u graag terug worden gebeld door een van onze studieadviseurs?